Overzicht baten en lasten

Onderstaan het overzicht en samenvatting van het jaarrekeningsaldo, onderverdeeld wat hiervan incidenteel en structureel is.

Hieronder worden de incidentele baten en lasten en mutaties in de reserves beschreven. Het overzicht sluit aan op de begrote posten in de initiële begroting. Het overzicht is vervolgens aangevuld met incidentele baten en lasten groter dan € 100.000 waarvoor een begrotingswijziging of de realisatie heeft plaatsgevonden. De grens van € 100.000 is vastgesteld in de Financiële Verordening van de gemeente Helmond. Op basis van dit overzicht ontstaat inzicht in de invloed van incidentele baten en lasten op de individuele programmaresultaten en het totale jaarrekeningresultaat.

1. Onttrekking aan de reserve sociaal domein
De kosten in het Sociaal Domein laten de komende jaren een stijgende lijn zien. Ter dekking van de geprognosticeerde kostenontwikkeling binnen het Sociaal Domein hebben we in 2024 een bedrag van € 21,4 miljoen onttrokken aan de Reserve Sociaal Domein. Daar tegenover is € 15,3 toegevoegd aan de reserve. Dit bedrag is inclusief de slotboeking van € 1,9 miljoen. Per saldo is er € 6,1 miljoen onttrokken.

2. Crisis-en herstel Nota: creëren van extra perspectief voor jongeren (dekking onttrekking reserve coronaherstelfonds)
In het kader van de crisis- en herstelnota is er gewerkt aan het plan ‘extra perspectief voor jongeren’. De uiteindelijke kosten ten laste van de reserve corona zijn voor 2024 uitgekomen op € 110.000.

3. Rijksbijdrage Nationaal Programma Onderwijs voor Helmondse Educatieve Agenda
In het ambitieakkoord is opgenomen dat we de Helmondse Educatieve Agenda (HEA) gaan intensiveren om (gelijke) kansen van jeugdigen te versterken. Samenwerking tussen kinderopvang, onderwijs en jeugdhulp blijft daarbij van groot belang. De dekking voor 2024, ter hoogte van € 505.000 kwam vanuit de Rijksmiddelen NPO.

4. Energietoeslag, Witgoedregeling
In 2024 is uitvoering gegeven aan de witgoedregeling waarbij elektrische apparaten aangeschaft konden worden door minima. Deze regeling loopt nog door in 2025. De realisatie in 2024 was
€ 1,818 miljoen.

5. Eigen bijdrage Wmo Hulp bij Huishouden verlagen
De hoogte van de eigen bijdrage was nog gebaseerd op de oude inkomensafhankelijke eigen bijdrageregeling in plaats van op het abonnementstarief. Via de 1e Berap is dit incidenteel gecorrigeerd.

6. Overheveling egalisatiereserve Sociaal Domein naar de reserve Nieuwkomers
Bij de jaarrekening 2023 is de maximale omvang van de egalisatiereserve Sociaal Domein ter hoogte van € 10 miljoen tijdelijk losgelaten. Via deze mutatie wordt het bedrag boven de genoemde € 10 miljoen, een bedrag van € 1, 8 miljoen overgeheveld van de egalisatiereserve Sociaal Domein naar de nieuwe reserve Nieuwkomers. De onttrekking is bij onderdeel 1 verantwoord.

7. Inzet Oekraïne middelen t.a.v. beschikking Justitie & Veiligheid
Vanuit de SPUK-bekostigingsregeling opvang ontheemden Oekraïne zijn er middelen niet uitgeput. Er zijn minder kosten gemaakt doordat er onder andere een Europese aanbesteding heeft plaats gevonden ten aanzien van inhuur personeel. Dit leverde een aanzienlijke besparing op. Beveiliging van de opvanglocaties blijft één van de grootste kostenpost binnen de exploitatie. Het resultaat zal na resultaatbestemming pas concreet worden. Vooralsnog is een positief resultaat van € 4,836 miljoen.

8. Impuls gezondheid/laaggeletterdheid en onttrekking Reserve Sociale Stad
Vanuit de reserve Sociale Stad worden middelen impulsmiddelen gezondheid en laaggeletterdheid onttrokken. De kosten van de inhuurkrachten die werkzaam zijn voor laaggeletterdheid/ taalhuis worden volgens afspraak gedekt vanuit de reserve Sociale Stad.

9. Dotatie aan de algemene reserve (Brainport Smart District)
Ons college heeft Stichting Brainport Smart District in 2022 een aanvullende subsidie toegekend van € 200.000. € 50.000 was al beschikbaar in de begroting 2022. Het budget is in 2023 met € 140.000 opgehoogd uit de algemene reserve. In 2024 verlagen we het budget met € 140.000 ten gunste van de algemene reserve.

10. Inrichten vraagafhankelijk vervoer
De gemeente Helmond zet in op een mobiliteitstransitie. Naast het stimuleren van actieve vormen van mobiliteit is ook een schaalsprong in het aanbod van Openbaar Vervoer (OV) en deelmobiliteit noodzakelijk. Ten aanzien van OV wordt voor de lokale invulling onder meer ingezet op vraagafhankelijk vervoer. Dit is alleen mogelijk als ook de gemeente Helmond zelf financieel bijdraagt. Voor 2024 en 2025 wordt incidenteel budget aangevraagd om een dergelijke vervoersvoorziening in Helmond op te richten.

11. Dotatie reserve mobiliteitsfonds
Voor de inrichting van het fonds zijn er in 2024 en 2025 incidentele middelen noodzakelijk voor de oprichting van het fonds en de eerste stortingen in het fonds.

12. Onttrekking aan de reserve leges voor capaciteit toezicht bouwen en wonen
Toezicht op bouwprojecten is onderdeel van een veilige en leefbare stad. Want om de schaalsprong en woningbouwversnelling mogelijk te maken, is voldoende capaciteit op toezicht en handhaving belangrijk. Daarnaast is sprake van de invoering van de Omgevingswet en andere recente nieuwe wet- en regelgeving waardoor er in deze overgangsfase onvoldoende basiscapaciteit aanwezig is om de wettelijke taken kwalitatief en tijdig te kunnen uitvoeren. De kosten voor de uitbreiding van de huidige basiscapaciteit met 1,5 fte naar 3,0 fte zijn in 2024 gedekt door een onttrekking aan de reserve 'Bouwleges en Omgevingswet'.

13. Subsidie Schaalsprong Helmond
Vanuit de Provincie hebben we in totaal een subsidie Bijdrageregeling Stimulering woningbouw ontvangen van € 500.000 voor de versnelling van de voorfase van woningbouw in de provincie Noord-Brabant. In 2023 zijn in dit kader € 45.000 aan kosten gemaakt. Het restant € 455.000 is uitgegeven in 2024.

14. Provinciale subsidieproject ‘Mensgerichte maatregelen 2024’
Voor het project Mensgerichte maatregelen, is € 161.149 subsidie toegezegd vanuit het Regionaal Mobiliteitsfonds Provincie. Dit bedrag wordt toegevoegd aan het budget Verkeer en Mobiliteit.

15. Storting reserve versnellingsagenda duurzaamheid (onttrekking reserve energiearmoede)
Bij de 1 ^e Berap 2024 heeft de gemeenteraad besloten om de middelen ad € 280.000 van de reserve energiearmoede duurzaamheid over te hevelen naar de reserve versnellingsagenda duurzaamheid.

16. en 17. Middelen klimaatakkoord (algemene reserve naar reserve Versnellingsagenda duurzaamheid) en naar programma duurzaamheid.
Via de Meicirculaire 2022 is € 537.000 ontvangen ten behoeve van het klimaatakkoord. Dit bedrag is in de jaarrekening van 2022 in de algemene reserve vrijgevallen. Echter is de beleidsontwikkeling van 2024 op dit bedrag gebaseerd en zijn de middelen nodig om de achterliggende doelen te kunnen realiseren. Daarom stellen we voor het bedrag van € 537.000 weer te onttrekken uit de algemene reserve en voor € 400.000 op te nemen in de exploitatie ten behoeve van het programma duurzaamheid. Hiervan is in 2024 € 182.000 gerealiseerd. En € 137.000 is overgeheveld van de algemene reserve naar de reserve Versnellingsagenda duurzaamheid.
De mutatie voor de voorraden gronden verlopen via de exploitatie. Dit is inclusief de stortingen in en onttrekkingen aan de algemene reserve grondexploitatie en idem voor de voorziening verlieslatende grondexploitaties. Dit zijn incidentele lasten en baten. Per saldo zijn deze mutaties budget neutraal.

18. Grondexploitatie 2024
Dit zijn de mutaties (zowel lasten en baten) van de grondexploitaties die via de exploitatie naar de balans (voorraden) worden overgeboekt. Zie voor nadere toelichting de paragraaf grondbeleid.

19. Inzet TF RIEC Brabantse Norm weerbare overheid
Dit project is uitgevoerd en afgewikkeld. We hebben een externe medewerker ingehuurd en doorbelast aan het TF RIEC hiervoor. De lasten van de inhuur werden volledig gedekt door een subsidie bijdrage.

20. Blink en onttrekking Reserve afvalstoffenheffing
Voor het lopende jaar 2024 is een begrotingswijziging ontvangen van Blink. Hierin zijn meerkosten op het gebied van onkruidbescherming en beheer openbare ruimte taken doorbelast aan de deelnemende gemeenten.

21. Inkomstenderving leges Omgevingswet en onttrekking reserve bouwleges
Bij de 2e Berap 2024 is besloten om een bedrag van € 750.000 te onttrekken aan de reserve ‘Bouwleges en Omgevingswet’ voor de verwachte inkomstenderving 2024. Omdat de gerealiseerde legesopbrengst € 982.000 lager is dan bijgestelde raming wordt voorgesteld om ook deze inkomstendekking te dekken door een onttrekking aan de reserve ‘Bouwleges en Omgevingswet’.

22. Subsidie Inzet 2024 Programma Preventie met Gezag

In het programma Preventie met Gezag staat wat de gemeente de komende jaren gaat doen, samen met haar partners, om te voorkomen dat jongeren in aanraking komen met de georganiseerde (drugs)criminaliteit en daar verder in afglijden.
In wijken waar er meer armoede, schulden, of schooluitval is, komt een deel van de jongeren te vaak in aanraking met ernstige vormen van criminaliteit. In 2024 zijn er minder uitgaven gedaan dan er middelen zijn binnengekomen vanuit de SPUK-regeling. Aangezien het programma over meerdere jaarschrijven wordt uitgevoerd trachten we de uitvoering te versnellen in de jaren 2025-2026.

23. Onderzoeksmiddelen schaalsprong
In 2023 zijn we gestart met het opstellen van het ontwikkelperspectief voor de schaalsprong.
Het ontwikkelperspectief geeft in een ruimtelijke structuurkaart weer welke stad we in 2040 willen zijn en welke fysieke interventies daarvoor nodig zijn. In 2024 hebben we dit project voortgezet met de uitvoering van een aantal onderzoeken en uitwerken van businesscases (€ 500.000).

24. Actieplan bedrijventerrein – wandelpad BZOB
Op de bedrijventerreinen BZOB is rond Heibloemweg een wandelpad aangebracht. Ook is de naastliggende groeninrichting verbeterd. Op 29 januari 2025 is de opening feestelijk geopend. De aanliggende bedrijven en Stichting Bedrijventerreinen Helmond zijn zeer enthousiast over het resultaat. Het pad voldoet aan een lang gekoesterde wens.
25. Omgevingswet
De Omgevingswet is op 1-1-2024 in werking getreden. Het programma voor de invoering van de Omgevingswet is in 2024 afgebouwd en grotendeels overgedragen aan de lijnorganisatie. In 2024 zijn de incidentele werkzaamheden afgerond. Verder hebben we vanuit het Rijk in 2024 ook nog middelen ontvangen die we in het kader van de doorontwikkeling van de Omgevingswet hebben ingezet.

26. Onderwijs & arbeidsmarkt; actieplan Dichterbij dan je denkt
Er zijn middelen vanuit 2023 beschikbaar gesteld voor Onderwijs en Arbeidsmarkt t.a.v. de activiteit dichterbij dan je denkt. Op deze activiteit is € 218.000 uitgegeven.

27. Onderwijs & arbeidsmarkt; perspectief op werk
Er zijn middelen vanuit 2023 beschikbaar gesteld voor Onderwijs en Arbeidsmarkt t.a.v. de activiteit dichterbij dan je denkt. Op deze activiteit is € 148.000 uitgegeven. Hiervan is € 100.000 uitgegeven aan St. Scholing fonds leert.

28. Samenwerking regionaal bedrijventerrein
De uitgaven zijn bedoeld voor de financiering van de voorbereiding en eerste stappen in het traject. Ieder deelnemende gemeente legt een bedrag in ter financiering van dit traject. Met deze uitgaven hebben we voldaan aan de verplichting over de eerste jaren.

29. SPUK-middelen Impuls Jongerencultuur 2024
Vanuit het ministerie heeft de gemeente Helmond € 294.700 SPUK-middelen ontvangen. In 2024 zijn deze middelen deels ingezet voor een subsidieregeling gericht op cultuur voor en door jongeren en het andere deel om doelsubsidies mogelijk te maken. De uitgaven in 2024 zijn € 264.000. Deze regeling loopt door naar 2025, waardoor het resterende deel van het bedrag in 2025 uitgegeven mag worden.

30. Middelen dichterbij dan je denkt en jeugdwerkloosheid toevoegen aan Reserve regionale arbeidsmarktmiddelen en onttrekking Egalisatiereserve i-deel
Bij de 2e Berap is de nieuwe reserve regionale arbeidsmarktmiddelen gevormd. De restant subsidiemiddelen en het exploitatiesaldo op het product onderwijs en arbeidsmarkt zijn aan deze reserve toegevoegd.

31. Overheveling Egalisatiereserve i-deel naar reserve regionale arbeidsmarktmiddelen
Bij de 2e Berap is de nieuwe reserve regionale arbeidsmarktmiddelen gevormd. De dotatie en de overheveling van een deel van de reserve I-deel is bij jaarrekening geboekt.

32. Toevoeging aan reserve regionale arbeidsmarktmiddelen
Zie 31.

33. Bereikbaarheidsakkoord
De uitgaven 2024 ad € 3,3 miljoen door de deelnemende gemeenten inzake de Bereikbaarheidsakkoord subsidies worden op programma 2 verantwoord door de gemeente Helmond. Deze zijn niet begroot en leiden tot meer lasten dan begroot. Echter hier tegenover staan de ontvangen subsidies bedragen voor hetzelfde bedrag die als extra baten op programma 2 worden verantwoord.

34. 80 jaar vrijheid Helmond
In 2024 stond Helmond uitgebreid stil bij 80 jaar vrijheid. Met een breed scala aan eenmalige activiteiten werd niet alleen de bevrijding gevierd, maar werd ook stilgestaan bij de impact van oorlog en het belang van vrijheid. Van mei tot en met september waren er diverse activiteiten, zoals een Vrijheidsmaaltijd op 5 mei, films, concerten, lezingen, onder andere over het verzet, en herdenkingen. Het hoogtepunt viel in september, onder andere de historische militaire colonne, een bijeenkomst met veteranen, aankomst van het Vrijheidsvuur de Peel, lokale vieringen en onthulling van de bevrijdingsrok. Ook was er een abricampagne en veel aandacht voor de bevrijding in lesprogramma’s. Kortom, Helmond heeft met een veelzijdig programma invulling gegeven aan de viering van 80 jaar vrijheid. Door middel van herdenkingen, educatie en cultuur is er een verbinding gelegd tussen verleden, heden en toekomst.

35. Medewerkers Gastontvangst Huis voor de Stad
Het Huis voor de Stad heeft een open karakter, waar de bezoeker vier mogelijkheden heeft om het gebouw te betreden. Diezelfde openheid treedt de bezoeker tegemoet in de publiekshal: De medewerker gastontvangst.

36. Onttrekking aan de egalisatiereserve (reisdocumenten/ rijbewijzen)
In 2024 is een onttrekking van € 37.000 aan deze reserve geraamd. Omdat er minder reisdocumenten zijn afgegeven dan geraamd bedraagt de werkelijke onttrekking aan deze reserve € 128.000.

37. Compensatie inzet medewerkers Peelsamenwerking
De gemeente Helmond treedt op als werkgever voor de Programmamanager Peelsamenwerking. Door de colleges van de 6 Peelgemeenten is ingestemd met ondersteuning van het programma met een programmaondersteuner en secretariële ondersteuning. Door de colleges van de 6 Peelgemeenten is ingestemd om de kosten evenredig te verdelen over de 6 Peelgemeenten. De bijdrage van de overige Peelgemeenten is € 260.000. De bijdrage van Helmond betalen we uit het budget voor Regionale samenwerking.

38. Dotatie/onttrekking aan de algemene reserve (Huis voor de Stad)
Op 30 juni 2020 heeft onze Raad ingestemd met het basisontwerp Huis voor de Stad en is een investeringskrediet toegekend. Daarnaast is een budget beschikbaar gesteld voor eenmalige kosten voor het Huis voor de Stad voor een bedrag van € 2,952 miljoen voor de jaren 2020-2022. Als gevolg van vertraging/uitloop zijn de nog resterende middelen van € 137.000 ingezet in 2024, met dekking uit de algemene reserve. Daarnaast is een bedrag van € 179.000 toegevoegd aan de algemene reserve, met dekking het voordeel op de kapitaallasten.

39 t/m 44. Dotatie en onttrekkingen grote projecten)
Bij de begroting 2024 is een nieuwe reserve ingesteld om te sparen voor grote projecten.

Bij de begroting 2024 zijn incidentele middelen beschikbaar, die ingezet worden om de reserve te vullen. In totaal gaat het om € 18,4 miljoen. De opbouw van dat bedrag is als volgt:
-   jaarrekeningresultaat 2022 (€ 5,4 miljoen);
-   onderuitputting kapitaallasten 2024 (€ 2,4 miljoen);
-   ruimte begroting 2024 (€ 8,9 miljoen);
-   vrijval reserve cofinanciering (€ 1,7 miljoen).
Deze bedragen zijn in 2024 toegevoegd aan de reserve.

45. Onttrekking reserve arbeidsvoorwaardenbeleid
Met het Huis voor de Stad zorgen we voor een fijnere werkomgeving wat ook belangrijk is voor het behoud en aantrekken van personeel. Uiteraard wordt ook integraal werken vergemakkelijkt als we meerdere locaties samenvoegen naar één. We moderniseren onze manier van werken door onder andere hybride werken structureel te implementeren en meer in te zetten op duurzaam reizen. Om thuiswerken een impuls te geven is in 2024 een bedrag van € 240.000 onttrokken aan de reserve arbeidsvoorwaarden en om te bezien hoe thuiswerken ook structureel beter kan worden gefaciliteerd.

46. Schaalsprong
Eenmalige resterende middelen te storten in de reserve organisatieontwikkeling om extra uitgaven op te vangen voor de definitieve invulling van de managementfuncties in 2024. Volgens aankondiging in 2e Berap 2023.

47. Opvang vluchtelingen Oekraïners (vorming reserve)
De reserve opvang Oekraïners is ingesteld, vanuit SPUK gelden, om toekomstige uitgaven op te vangen voor de opvang van Oekraïners. De middelen zijn beschikbaar gesteld vanuit het ministerie Justitie en Veiligheid. De verwachting is dat op termijn deze aangewend gaat worden.

48. Algemene uitkering
Middelen zijn pas bij de decembercirculaire 2023 beschikbaar gesteld. Ons beleid voor deze taakmutaties is dat we ze 1-op-1 verrekenen met het beleidsveld waar ze betrekking op hebben. Zie raadsinformatiebrief 1-2024.

49. Implementeren en organiseren van het participatiebeleid
Het beleidskader participatie is na eerdere behandeling in het najaar van 2023 door de raad vastgesteld in januari 2024. De realisatie van het beleidskader loopt door alle lagen van de ambtelijke organisatie en vraagt een stevige organisatie daarvan. In aanloop naar vaststelling van het beleidskader en bij de eerste realisatiestappen heeft een tijdelijke kwartiermaker daar invulling aan gegeven. De verdere realisatie van de professionele ‘Helmondse’ aanpak van participatie vraagt een invulling van de participatie organisatie. Dit willen we in 2024 nog een tijdelijke extra impuls geven. Daarvoor is in 2024 € 154.000 besteed.

50. Dekking organisatieontwikkeling (reserve organisatieontwikkeling)
Voor de doorontwikkeling van onze organisatie en het opvangen van frictiekosten hebben we dit jaar € 570.000 eenmalig uitgeven, dit is onttrokken uit de Reserve organisatieontwikkeling.

51. Dotatie voorziening acuut herstel Brug Kasteel – Traverse
Voorziening voor groot onderhoud aan de brug Kasteel - Traverse in verband met acuut herstel. De aangegeven lasten zijn gebaseerd op de nu bekende noodzakelijke herstelwerkzaamheden. Op basis van al uitgevoerde aanvullende inspecties zijn nog aanvullende noodzakelijke kosten te verwachten. Deze worden in de volgende projectfase (midden 2025) in beeld gebracht en zullen naar verwachting in de 1e Berap 2025 terugkomen.

52. Verkoop 't Cour inclusief 47 appartementsrechten
In 2024 zijn 't Cour en 47 appartementsrechten (uitsluitend gebruik van parkeerplaats) definitief verkocht. De restantboekwaarde van 't Cour en 47 appartementsrechten zijn afgeboekt.

53. Decentralisatie-uitkering bodembescherming – meicirculaire 2024 en storting reserve ISV Investering Stedelijke Vernieuwing
In 2024 hebben we € 1,2 miljoen aan decentralisatie-uitkeringen ontvangen in de meicirculaire 2024. Hiervan was € 289.000 een tegemoetkoming in de kosten van het ambtelijk apparaat dat zorgdraagt voor het uitvoeren van de taken volgend uit de Wet bodembescherming. Voor dit bedrag vindt geen verrekening plaats met het beleidsveld maar deze zijn toegevoegd aan de reserve investeringen stedelijke vernieuwing.

54. Inzet coördinator detachering naar TF RIEC
Het Taskforce RIEC huurt een medewerker in van de gemeente Helmond voor de coördinatie van de uitvoering van de Taskforce. Hiervoor wordt een detacheringsbijdrage voor gevraagd. De personele lasten rusten op de gemeente en deze worden doorbelast middels een dienstverleningsoverkomst.

55. Dekking inhuur laaggeletterdheid naar TF RIEC (salaris + reiskosten)
De eenmalige kosten van de inhuurkrachten die werkzaam zijn voor laaggeletterdheid/ taalhuis zijn volgens afspraak gedekt uit de reserve Sociale Stad.

56. Inbrengen boekwaarde in Grondexploitatie politiebureau
Een gedeelte van de boekwaarde van het oude stadskantoor heeft betrekking op het nieuwe politiebureau. Hiervoor heeft een afwaardering plaatsgevonden op de boekwaarde van het oude stadskantoor ten laste van de grondexploitatie van het politiebureau. In de grondexploitatie is hiermee rekening gehouden.